08/21/2017 - دوشنبه 30 مرداد 1396
مشاهده خبر

ظرفیتی که فقط اسمی افزایش یافت/ همچنان از قطر عقبیم
1396/2/23 8:8:44 print
پارس جنوبی؛ عرصه رقابت ایران و قطر
ظرفیتی که فقط اسمی افزایش یافت/ همچنان از قطر عقبیم
در عمل حتی ظرفیت پارس جنوبی کمتر از 95 میلیون مترمکعب در روز افزایش یافته است. فازهایی که به صورت رسمی افتتاح شده اند هنوز صد در صد به ظرفیت نهایی نرسیده اند و حتی پس از آنکه به ظرفیت نهایی می رسند تولید واقعی آنها معادل ظرفیت نهایی نخواهد بود.

گروه اقتصادی شهر؛ عباس دهقان- افتتاح شش فاز میدان گازی پارس جنوبی در سمت ایرانی خبری پر بازتاب در رسانه های ایرانی و خارجی بود. این گام ایران بنا بر اعلام شرکت ملی نفت به کشورمان این امکان را می دهد تا ظرفیت تولید روزانه خود را به 575 میلیون مترمکعب از میدان مشترک با کشور قطر افزایش دهد.

براساس این گزارش ایران مدعی تولید برابر با قطر می باشد که روزانه 556 میلیون مترمکعب از میدان پارس جنوبی برداشت می کند. قطر چندی پیش ممنوعیت 12 ساله توسعه قسمت قطری این میدان عظیم گازی را لغو کرد. برخی ها این اقدام را سیاسی قلمداد کردند و برخی دیگر افت فشار گاز و افزایش تولید 10 درصدی را مهمترین انگیزه قطر در لغو ممنوعیت 12 ساله تولید از گنبد شمالی ارزیابی نمودند. قطر که ده سال زودتر از ایران توسعه این میدان را آغاز کرده بود تاکنون 2.5 برابر ایران برداشت کرده است.

اگر ملاک برداشت را تولید واقعی و نه اسمی در نظر بگیریم ایران در سال گذشته توانست نزدیک به 70 میلیون مترمکعب در روز به تولید خود بیفزاید اما در اظهارات مسئولان و حتی رسانه های داخلی این رقم را 150 میلیون مترمکعب گزارش نمودند. اگر ظرفیت را در نظر بگیریم این میزان برداشت گاز توسط ایران درست جلوه می کند به این معنا که شش فاز میدان پارس جنوبی هرکدام 25 میلیون مترمکعب ظرفیت تولید دارد که در مجموع معادل 150 میلیون مترمکعب در روز است اما در عمل حتی ظرفیت پارس جنوبی کمتر از 95 میلیون مترمکعب در روز افزایش یافته است. فازهایی که به صورت رسمی افتتاح شده اند هنوز صد در صد به ظرفیت نهایی نرسیده اند و حتی پس از آنکه به ظرفیت نهایی می رسند تولید واقعی آنها معادل ظرفیت نهایی نخواهد بود. از این لحاظ ایران هنوز از قطر در تولید واقعی گاز عقب تر می باشد. اما به لحاظ ظرفیت احتمالاً  در یکسال آینده ایران قادر خواهد بود تا به میزان تولید فعلی کشور قطر دست پیدا کند.

مسأله مهم دیگر میزان صادرات گاز است که در حال حاضر و با فرض برابری تولید ایران و قطر، صادرات ایران به مراتب از قطر پایین تر می باشد. بیشتر کارشناسان حوزه انرژی معتقدند که ایران تا 10 سال آینده نیز توان افزایش میزان صادرات گاز خود را نخواهد داشت. ایران طی چند سال گذشته توانسته است تا مصرف گاز در نیروگاه ها را با گازوئیل یا نفت کوره جایگزین نماید. به عنوان مثال ایران حدود 25 تا 28 میلیارد لیتر گازوئیل و نفت کوره در نیروگاه ها مورد استفاده قرار می دهد که این میزان در سال گذشته به 10 میلیارد لیتر کاهش یافته است. ایران در سال گذشته و به طور روزانه 450 هزار لیتر گازوئیل و نفت کوره صادر نموده است که این مسأله به دلیل افزایش میزان تولید گاز اتفاق افتاد. از سوی دیگر 80 درصد میادین نفتی ایران نیمه دوم عمر خود را سپری می کنند که به معنای از دست دادن 8 تا 12 درصد توان تولیدی آنهاست. مقامات ایران اذعان دارند که در سال های آینده روزانه 3 هزار بشکه از توان تولیدی کشورمان کاسته خواهد شد. این میادین کهنه نیاز به تزریق گاز دارد، در حال حاضر ایران به طور روزانه کمتر از 90 میلیون مترمکعب به این میادین نفتی گاز تزریق می کند اما در عمل این میادین نیاز به حدود 280 میلیون مترمکعب تزریق گاز دارند تا تولید نفت آنها کاهش پیدا نکند.

با این تفاسیر ایران به طور مستقیم قادر به صادرات بیشتر گاز نخواهد بود و آنچه به کشورهایی نظیر ترکیه صادر می شود به همان میزان سابق محدود بوده و در آینده نیز برنامه صادرات گاز به حجم 25 میلیارد مترمکعب به عراق برنامه ریزی شده که این هم نیازمند تکمیل فازهای شش گانه ایران خواهد بود. بنابراین تا 5 سال آینده امکان تولید و افزایش صادرات گاز برای ایران مقدور نخواهد بود.

مسأله مهم دیگر، توسعه میدان گنبد شمالی توسط ایران و قطر است که در حال حاضر ادعا می شود این کشور در حال توسعه میدان گازی مشترک با ایران است. توسعه بخش قطری میدان پارس جنوبی برای کشور قطر امکان پذیر است و این میزان حدود دو سوم کل حجم گاز مشترک با ایران است. بخش هایی از این میدان عظیم گازی که در بخش جنوبی آن واقع گردیده هنوز توسعه پیدا نکرده است و قطر می تواند این بخش از میدان گازی مشترک را توسعه دهد. اما برای توسعه گاز در بخش ایرانی این میدان مشکلی وجود دارد، به این معنا که در سال 2023 قرار است فشار مخزن پارس جنوبی کاهش پیدا کند. زیرا تاکنون 3،5 تریلیون مترمکعب گاز توسط ایران و قطر برداشت شده است که سهم قطر 2،5 برابر ایران بوده، تا شش سال آینده فشار مخزن کاهش پیدا می کند و ایران هم مجبور خواهد بود به جای نصب سکوهای 1500 تا 2000 تنی از سکوهای 20 هزار تنی استفاده نماید و علاوه بر اینها از چندین کمپرسور برای هر کدام از فازهای گاز استفاده کند تا بتواند جلوی افت تولید گاز خود را در آینده بگیرد. در نهایت ایران تنها قادر خواهد بود که جلوی افت تولید گاز را بگیرد اما امکان افزایش تولید گاز را نخواهد داشت چون تمام بخش های گاز پارس جنوبی در ایران به فازهای مختلف تقسیم گردیده و توسعه پیدا کرده است.   

 

 

rating
  نظرات

هیچ نظری ثبت نشده است.

نام شما
پست الکترونیک
وب سایت
عنوان
نظر
تصویر امنیتی CAPTCHA
کد را وارد کنید
چندرسانه ای
چندرسانه ای
موزه هنرهای ملی

نظرسنجی
به نظر شما ریس جمهور آینده کدام مساله را در اولویت مسائل دولت خود قرار دهد؟



ثبت نظر  مشاهده ی نتیجه  انصراف
آخرین اخبار