به گزارش خبرنگار خبرگزاری شهر؛ ساعت کمی مانده به شش. هوا سرد است؛ از آن سرماهایی که آرام و مداوم به بدن نفوذ میکند. نور چراغهای خیابان هنوز خاموش نشده و پیادهروها خالیتر از همیشهاند. صدای جارو که روی آسفالت کشیده میشود، سکوت صبح را نمیشکند، فقط شکلش را عوض میکند.
پاکبانها در امتداد خیابان پخش شدهاند. لباسهای نارنجیشان در نیمتاریکی بیشتر از صورتهایشان به چشم میآید. یکی از آنها جوان است؛ سیوچند ساله، صورتش هنوز صاف است و خط خستگی عمیقی ندارد. جارو را محکم میگیرد و با سرعت بیشتری کار میکند. انگار میخواهد زودتر خیابان را جمع کند و از سرمای صبح جلو بزند.
چند قدم عقبتر، پاکبان دیگری آرامتر حرکت میکند. چینوچروکهای صورتش واضح است؛ نشانهی سالهایی که از پنجاه گذشته. موهای خاکستری زیر کلاه کار، شانههایی که کمی افتاده و حرکاتی که با مکث همراهاند. هر بار خم میشود، لحظهای میایستد و بعد دوباره ادامه میدهد. سرعت کمتر است، اما دقت بیشتر.
مرد جوان میگوید: «اولش فکر میکردم بدنم نمیکشه. ساعت خوابم بههم میریزه. ولی کمکم عادت میکنی.»
پاکبان مسنتر دستهایش را جلو میآورد؛ پوست زمخت، پینههای قدیمی، ترکهایی که سرما آنها را عمیقتر کرده؛ میگوید: «اولش سختی داره. بعد میفهمی سختی جزو کاره. اگه سختی نباشه، یعنی امروز کارت را نکردی.»
حرکت جاروها یکنواخت است. نه عجلهای در کار هست، نه توقفی بیدلیل. بدنها یاد گرفتهاند چطور با حداقل فشار کار را جلو ببرند. هر خم شدن، هر بلند کردن، نتیجهی سالها تکرار است. تکراری که از بیرون دیده نمیشود، اما در بدنها نشسته.
خیابان کمکم بیدار میشود. یکی از مغازهها کرکره را بالا میکشد. صدای فلز در هوای سرد میپیچد. چند ماشین وارد خیابان و رد میشوند. پاکبانها بدون نگاه کردن، کارشان را ادامه میدهند. یکی از آنها میگوید:«صبح زود، خیابون مال ماست. خلوتتره. صدا کمتره. بعدش که مردم میآیند، ما باید جمع کنیم و بریم.» از دیده نشدن میپرسم. شانه بالا میاندازد: «ما اگه دیده بشیم، یعنی یهجاش ایراد داره. خیابون باید تمیز باشه، همین.»
سرما هنوز هست، اما بدن پاکبانها گویی گرمتر شده است. آسمان رنگ عوض میکند. نور کمکم روی جدولها میافتد. کار که جلو میرود، پاکبانها آرامتر میشوند؛ نه از خستگی، از نزدیک شدن پایان شیفت. وقتی آنها کنار میکشند، شهر تازه شلوغ میشود. صدای آدمها بالا میرود، رفتوآمد بیشتر میشود و خیابان شکل روز به خودش میگیرد. لباسهای نارنجی از قاب خیابان بیرون میرود، اما اثر کارشان میماند؛ خیابانی مرتب، آمادهی روزی که قرار است پر از عجله و زندگی باشد. پاکبانها قبل از شلوغی میآیند، قبل از بیداری شهر کارشان را میکنند و قبل از دیده شدن، محو میشوند.شهر اما، هر روز روی همین ساعتهای نادیده شروع میشود.
بهبود معیشت و ایمنی پاکبانان در اولویت مدیریت شهری
در همان ساعتهایی که خیابان هنوز نیمهخواب است و شهر آرامآرام خودش را برای روزی شلوغ آماده میکند، پاکبانها کارشان را به پایان رساندهاند. نتیجهی ساعتها رفتوروب، در نظم خیابانها، تمیزی پیادهروها و سکوت مرتب صبح دیده میشود؛ نظمی که اگر نباشد، خیلی زود جای خالیاش احساس میشود.
در کنار این روایتهای روزمره و کمتر دیدهشده از زندگی کاری پاکبانها، مدیریت شهری طی سالهای اخیر تلاش کرده با بهبود شرایط معیشتی، ایمنی و رفاهی، بخشی از سختیهای این شغل را جبران کند.در همین رابطه، محسن قضاتلو، مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری تهران با تأکید بر نقش اساسی پاکبانان در حفظ نظم، آرامش و بهداشت محیط شهری، می گوید: بهبود شرایط کاری و افزایش رضایت شغلی پاکبانان از اولویتهای جدی مدیریت شهری در سالهای اخیر بوده است.
وی می افزاید: حقوق پاکبانان طی این دوره دو بار افزایش یافته و از حدود ۱۲ میلیون تومان به رقمی نزدیک به ۲۲ میلیون تومان رسیده است. همچنین اجرای دقیق قوانین کار، رعایت حقوق و مزایا و پوشش کامل بیمهای که در قانون برای کارگران پیشبینی شده، بهصورت جدی در دستور کار قرار دارد و تمامی نیروهای ایرانی جذبشده از این مزایا بهرهمند هستند.
قضاتلو با اشاره به سایر اقدامات حمایتی سازمان مدیریت پسماند اظهار می کند: افزایش حقوق و مزایا در کنار اهدای بستههای معیشتی در مناسبتهای مختلف، برگزاری جشنوارهها و مراسمهای تکریمی با حضور پاکبانان و خانوادههای آنان در مکانهایی نظیر سالن وزارت کشور، برج میلاد و فرهنگسراها، رسیدگی به وضعیت اسکانهای کارگری و تأمین لباس کار مناسب و شایسته، بخشی از برنامههایی است که با هدف ارتقای کیفیت زندگی و افزایش انگیزه شغلی این قشر زحمتکش اجرا شده است.
مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند در ادامه به اقدامات انجامشده در حوزه ایمنی شغلی کارگران اشاره می کند: برای کاهش حوادث و به منظور صیانت از جان پاکبانها، نظافت بزرگراهی از امور رفتوروب شهری تفکیک و بهصورت تخصصی ساماندهی شده است. توزیع و نصب چراغهای LED چشمکزن بر سردوشی لباس پاکبانان، الزام به استفاده از تجهیزات و علائم ترافیکی، پیگیری نصب تجهیزات ایمنی روی خودروها، هماهنگی ساعات کاری با پلیس راه و ابلاغ دستورالعمل نظارت بر نظافت بزرگراهی به مناطق، از جمله اقداماتی است که با هدف کاهش تصادفات و افزایش ایمنی عملیاتی این عزیزان انجام شده است.
وی به برنامههای فرهنگی و اجتماعی شهرداری تهران برای ارتقای جایگاه اجتماعی پاکبانان هم می پردازد: اجرای برنامههای فرهنگی با محوریت پاکبانان، تولید سرود و برنامههای اجتماعی در جشنوارههایی همچون «خشت بهشت»، پیگیری بهبود معیشت، ساماندهی اسکان، تأمین لباس متناسب با فصل و تلاش برای جذب نیروی کار ایرانی، همگی با هدف بازتعریف نقش پاکبانان در نگاه عمومی و نهادینهسازی فرهنگ احترام به این قشر شریف در جامعه دنبال میشود.
انتهای پیام /
نظر شما